Kinderen langzaam laten wennen
Bij Het Opstapje volgen we het pedagogisch beleid van Zonova opvang.Hierin staat dat wij kinderen op een rustige en warme manier laten wennen. Daar geven we op de volgende manier invulling aan. Op de eerste dag blijft het kind samen met papa of mama een uurtje (8:30-9:30). De tweede dag speelt de ouder even mee en gaat daarna weg. Het kind blijft dan een uurtje alleen. We leggen aan de ouders uit dat korte (wen)momenten het beste werken. Zo ervaart het kind minder stress en went het sneller aan de nieuwe situatie.Het hangt van het kind af hoe het verdere verloop van het wenschema zal zijn. Als het kind zich op zijn gemak voelt op de groep en tot spel komt, dan kan het kind volledige dagen naar de opvang komen. Als het kind nog veel nabijheid van pedagogisch professional nodig heeft en weinig tot spel komt, dan zijn de dagen wat korter zodat het kind niet overvraagt wordt en in zijn/haar tempo kan opbouwen.
Altijd (zichtbaar) in de buurt
De pedagogisch professionals hebben een centrale basisplek in de groep en zijn meestal te vinden bij de tafels.Daar kunnen alle kinderen hen goed zienen dat geeft een veilig gevoel. Wenkinderen kunnen dichtbijde professionals zitten en hebben vanaf de tafels een goed overzicht over de groep. Soms zetten we ze met hun rug naar een kast of muur, zodat er niets onverwachts van achteren komt en zij daarvan kunnen schrikken. In de kring mogenze bij de professionals op schoot zitten.
Als een kind verdrietig is en niet direct getroost wil worden, blijven de professionals(zichtbaar) in de buurt. Ze maken oogcontact, glimlachen of zeggen iets bemoedigends. Zo voelt het kind zich gezien, maar krijgt het ook de ruimte om in eigen tempo te wennen.
Omgaan met emoties
Van de pedagogisch professionals wordt verwacht dat ze sensitief en responsief reageren. Dat betekent dat goed gekeken wordt naar de signalen en behoeften van een kind. Er wordt niets geforceerd. Het kind mag huilen en het huilen hoeft niet per se gestopt te worden.We geven woorden aan het verdriet en gebruiken eventueel de emotie-meter met herkenbare picto’s van emoties.Ook nemen we de gevoelens van ouders serieus. We nemen de tijd om naar hen te luisteren en leggen aan hen uit waarom korte wen-dagenen een geleidelijke opbouw naar meer uren belangrijk is.
Van een succeservaring spreken we wanneer een kind tijdens het wenmoment slechts kort verdrietig is en vervolgens tot spel komt,in plaats van op zijn ouders wacht. Het kind gaat dan met een positief gevoel naar huis. Hierdoor groeit het vertrouwen en wordt het voor een kind steeds makkelijker om afscheidte nemen en te wennen aan de groep.
Goed afscheid nemen
Ouders vinden wennen vaak ook spannend. Door rustig uit te leggen waarom er kleine stapjes worden gezet, krijgen ze er meer vertrouwen in. Ze zien dat hun kind zich sneller aanpast, gaat spelen en zich door de pedagogische professional laat troosten. Het eerste afscheid is meestal moeilijk. We weten uit ervaring dat te snel opbouwen niet helpt. Kinderen raken dan overprikkeld en ervaren het afscheid als zwaar. Dat kan het wenproces juist langer maken. Daarom wordt het wennen rustig opgebouwd en wordt aan ouders uitgelegd hoe zij (‘goed’) afscheid kunnen nemen van hun kind.
Stress-huilen
Wanneer kinderen te snel en te lang op de groep blijven, kan dat leiden tot stress-huilen. Dit is anders dan gewoon huilen of zeuren. Bij stress-huilen ervaart een kind spanning in het hele lichaam, het is ontroostbaar en vindt moeilijk rust. Dit heeft ook invloed op de andere kinderen in de groep. Zij raken vaak onrustig, gaan zelf ook huilen of trekken zich terug. De sfeer in de groep wordt gespannen en het is lastiger om samen een veilige en rustige start van de dag te maken. Dit vraagt veel aandacht van de pedagogisch professionals, waardoor het lastiger wordt om het dagprogramma te volgen.
Uit het verleden behaalde successen
In de periode van corona verliep de wenperiode van de kinderen bij het Opstapje tijdelijk op een andere manier. We lieten ouders en kinderen een maand vóór de startdatum van het contract een paar keer per week meedoen (wennen met ouder erbij) tijdens de spelinloop. Er waren dan maximaal twee ouders en twee nieuwe kinderen op de groep en het verschilde van 3 tot 4 keer ‘meedraaien’.
Op de groep merkten wij op dat sommige kinderen veel meer tijd nodig hadden om zich veilig te voelen. Dit zagen we met name bij kinderen van ongeveer twee jaar die in hun eerste levensjaren beperkt contact hadden met andere kinderen en volwassenen en voornamelijk thuis waren.
Dit zien we ook bij kinderen die vanuit een ander land naar Nederland zijn geïmmigreerd (uit oorlogsgebieden). Voor deze kinderen is de stap naar de voorschool (te) groot. Ze moeten wennen aan een nieuw land, cultuur, omgeving, de pedagogisch professionals en aan de groep (zonder hun ouders). Dat kan soms wel drie maanden of langer duren.
Door mee te draaien op de groep, konden kind en ouder destijds stap voor stap vertrouwd raken met de groep. Ouders leerden ons en elkaar kennen, waardoor zij zich meer op hun gemak voelden. De kinderen voelden zich hierdoor zekerder en waren op de dag van de officiële start vaak al helemaal ingebed op de groep. Het wennen verliep rustiger, met minder stress voor het kind, de groep en de ouders.
Kleine stapjes blijven uitleggen
Momenteel valt het wennen weer binnen de contractperiode, waardoor ouders hiervoor moeten betalen. Een valkuil is dat ouders hun kind soms sneller willen laten wennen, omdat zij moeten werken en/of betalen voor de hele dag. Met de opgedane ervaringen tijdens corona leggen we steeds opnieuw uit waarom kleine stapjes nemen tijdens het wennen zo belangrijk is.
Een goede start op de voorschool vraagt niet alleen om aandacht voor het kind zelf, maar ook voor de ouders én de groepsdynamiek. Met meerdere wenmomenten, bouwen wij alvast aan het onderlinge vertrouwen, voorkomen we dat het kind overprikkelt raakt en zorgen we voor rust, stabiliteit en een gevoel van veiligheid voor de gehele groep. Zo krijgt ieder kind de kans om zich in een veilige en stabiele omgeving te ontwikkelen en behoudt het aanbod op de voorschool zijn kwaliteit.Zo zorgen we samen voor een goede start op de voorschool.