WETENSCHAPPELIJKE BRON
Onderwerp: Taal, spel en denken | Publicatiedatum: 2026

Kern

De kijkwijzer van het project Taaldenken in spel bespreekt tien kernelementen waarmee je als pedagogisch professional het spel van kinderen kunt verrijken en hun taaldenkontwikkeling kunt stimuleren. De kernelementen zijn onderverdeeld in een aantal uitgangspunten en de categorieën: verkennen, verbinden en verrijken. Per kernelement zijn een uitleg en aandachtspunten opgenomen. Voor pedagogisch professionals biedt deze kijkwijzer een praktische vertaalslag van theorie naar de dagelijkse praktijk. Wie op zoek is naar concrete voorbeelden om de kwaliteit van spel én ontwikkeling te versterken, vindt in deze kijkwijzer direct toepasbare inspiratie.

Deze kijkwijzer bespreekt tien kernelementen waarmee je het spel van kinderen kunt verrijken en hun taaldenkontwikkeling kunt stimuleren. De kernelementen zijn de uitkomst van drie op elkaar aansluitende onderzoeksprojecten: Uitdagen tot gesprek (2011-2013), Taal in Spel (2015-2017) en Taaldenken in Spel (2018-2021). Zie de website www.taal-in-spel.nl/kernelementen voor meer informatie.

De kernelmenten zijn onderverdeeld in een aantal uitgangspunten en de categorieën: verkennen, verbinden en verrijken. Per kernelement zijn in de kijkwijzer een uitleg en aandachtspunten opgenomen.

Een overzicht van de 10 kernelementen

Uitgangspunten

  1. Plezier in het spel staat voorop, voor kinderen en professionals.
  1. Schep spelsituaties waarin kinderen taal nodig hebben, met jou en met elkaar.
  1. Betrek alle kinderen in communicatie, dus ook de laagtaalvaardige, stille of minder actieve kinderen.

Verkennen

  1. Observeer eerst goed waar de kinderen mee bezig zijn in hun spel voordat je gaat meespelen. 

Verbinden

  1. Ga mee in het spel van de kinderen: stap in de doen-alsof-wereld. 
  1. Betrek kinderen op elkaar. 

Verbinden met je taal: 

  1. Schep ruimte voor eigen bijdragen van kinderen en ga daarin mee. 

Verrijken

Verrijken vanuit je spel: 

  1.  Verdiep het spel en breid het uit. 

Verrijken met je taal 

  1. Gebruik een probleem of creëer een probleem. 
  1. Benut kansen in het doen-alsof-spel om kinderen tot (complexe) denktaal uit te dagen.

Wat levert de kijkwijzer op?

De kijkwijzer biedt niet alleen inzicht in hoe spelontwikkeling verloopt, maar geeft ook concrete handelingssuggesties. Professionals leren bewuster kijken naar spel, beter aansluiten bij kinderen en meer ontwikkelingskansen herkennen in alledaagse spelsituaties.